Τελευταία μηνύματα

Σελίδες: 1 ... 8 9 [10]
91
Ο Έλληνας σήμερα / ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 04, 2019, 01:01:59 μμ »
ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ – ΤΕΤΑΡΤΟΙ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΣΕ ΡΥΘΜΟ ΜΕΙΩΣΗΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ!

Ολοένα και χειρότερη γίνεται η κατάσταση με την υπογεννητικότητα στην πατρίδα μας. Αν, ως Έλληνες, δεν λάβουμε σοβαρά μέτρα, τότε με μαθηματική ακρίβεια σε λίγα μόλις χρόνια, θα αποτελούμε μειονότητα στην ίδια μας την χώρα.

Αν δεν συμβεί κάποιο «δημογραφικό θαύμα», η δραματική μείωση του πληθυσμού της Ελλάδας είναι αναπόφευκτη καθώς το ποσοστό γονιμότητας αναμένεται να διαμορφωθεί στο 1,58 το 2060.

Κάθε γενιά για να αναπαραχθεί χρειάζεται κατ’ ελάχιστον 2.1 (δείκτης γεννητικότητας) παιδιά κατά μέσο όρο ανά γυναίκα: η ελληνική οικογένεια γεννά 1-1.3.

Πριν λίγες ημέρες το World Economic Forum δημοσίευσε μια λίστα με τον ρυθμό γονιμότητας και η Ελλάδα είναι 4η χώρα στον κόσμο σε ρυθμό μείωσης πληθυσμού!!
Εδώ το λινκ: https://agenda.weforum.org/2015/07/these-countries-are-shrinking-the-fastest/

Με αυτό το ρυθμό μέχρι το 2060 ο πληθυσμός της Ελλάδα θα έχει μείνει στα περίπου 3-4 εκατομμύρια με άλλα περίπου τόσα εκατομμύρια μεταναστών, δημιουργώντας μια εκρηκτική κατάσταση με απρόβλεπτες συνέπειες για το μέλλον του Εθνους μας.

Επιπλέον, η χώρα μας καταλαμβάνει μία θλιβερή πρωτιά όσον αφορά τον αριθμό των αμβλώσεων. Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας, η Ελλάδα είναι 1η στην Ευρώπη και 3η στον κόσμο σε αμβλώσεις καθώς συντελούνται ετησίως περίπου 250.000 αμβλώσεις, αριθμός υπερδιπλάσιος των γεννήσεων. Οι ειδικοί μάλιστα υποπτεύονται ότι τα περιστατικά ξεπερνούν τα 500.000.

Τα αίτια για αυτή την ζοφερή κατάσταση πολλά. Εν εξ’ αυτών ο σύγχρονος τρόπος ζωής, η καθημερινότητα και τα ξεπεσμένα δυτικά πρότυπα έχουν δημιουρήσει αυτή την εικόνα.

Η εκρηκτική άνοδος όμως συντελέστηκε από τότε που η χώρα αλυσοδέθηκε στα μνημόνια. Σήμερα, στην Ελλάδα των μνημονίων, η κατάσταση μοιάζει πλέον μη αναστρέψιμη.

Την περίοδο 2010 – 2013, δηλαδή την τριετία που ξεκίνησαν η οικονομική κρίση και η ύφεση στην Ελλάδα, η συνολική μείωση του πληθυσμού της χώρας (θάνατοι και μετανάστευση) υπολογίζεται σε περίπου 190.000 άτομα! Το τραγικό είναι ότι το σύνολο των θανάτων ξεπέρασε αυτό των γεννήσεων, οι οποίες μειώθηκαν μέχρι και 10%, ενώ παράλληλα η μετανάστευση Ελλήνων (νεαρής κυρίως ηλικίας) στο εξωτερικό παρουσίασε κατακόρυφη αύξηση λόγω της καλπάζουσας ανεργίας που μαστίζει τη χώρα μας.

Η αναλογία των νέων στη χώρα μας από 28,6% του συνολικού πληθυσμού που ήταν το 1950, περιορίστηκε στο 20% το 1990, έναντι 51% στην Τουρκία. Σε λίγα χρόνια, ο ένας στους τέσσερις Έλληνες θα έχει ηλικία άνω των 65 ετών, ενώ το 1975 η αναλογία ήταν ένας στους δέκα.

Η οικονομική κατάρρευση της χώρας έχει άμεση σχέση με τους λόγους που οδηγούν τους Ελληνες στο να μην γεννούν παιδιά. Τα μνημονιακά μέτρα αποτρέπουν όλο και περισσότερα νέα ζευγάρια να αποκτήσουν παιδιά, ενώ οι τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες αντιμετωπίζουν με τρόμο το μέλλον βλέποντας από τη μια τα εισοδήματά τους να μειώνονται δραστικά και από την άλλη την ελληνική πολιτεία να τους συμπεριφέρεται «εχθρικά».

Η γήρανση του πληθυσμού οδηγεί μαθηματικά σε περαιτέρω μείωση του ρυθμού ανάπτυξης και η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο εφιαλτική από το γεγονός ότι τα Ελληνόπουλα, φεύγουν μαζικά στο εξωτερικό αναζητώντας ένα καλύτερο αύριο.

Το 2012, ο δείκτης γεννητικότητας στην Ελλάδα κατρακύλησε στις εννέα γεννήσεις ανά 1.000 κατοίκους, με τον αντίστοιχο αριθμό το 1980 να είναι 15,36. Η δραματική υποχώρηση του δείκτη είχε ξεκινήσει από τη δεκαετία του ‘90. Το 2012 καταγράφηκαν 84.851 γεννήσεις από Ελληνίδες (84,54%) και 15.520 από μετανάστριες (15,46%). Τα αντίστοιχα στοιχεία για το 2011 ήταν 87.426 (82,14%) από Ελληνίδες και 19.002 (17,85%) από αλλοδαπές. Σημειώνεται πως τα τελευταία χρόνια, ο γενικός δείκτης γονιμότητας των αλλοδαπών γυναικών στην Ελλάδα είναι σταθερά υψηλότερος από των Ελληνίδων.

Καταλαβαίνουμε πλέον όλοι ότι οι περισσότερες γεννήσεις αφορούν άτομα αλλοδαπής προέλευσης. Αν αναλογιστούμε πως εκατομμύρια των μουσουλμάνων που έχουν κατακλύσει την χώρα μας, κάνουν από 4-5 παιδιά, τότε ο θάνατος του έθνους είναι εγγύτερα από ποτέ άλλοτε.

Η χώρα μας δεν θα έχει πλέον προσωπικό για τις ΕΔ και αυτό θα καλυφθεί από αλλοδαπούς. Ο εθνικός ιστός θα διαρραγεί μια και καλή, η αλλοίωση της γλώσσας μας θα είναι δεδομένη, και οι γάμοι με άτομα διαφορετικής εθνικής προέλευσης θα μετρέψει την Ελλάδα μια πολυπολυτισμική κοινωνία όπως οι ΗΠΑ. Μόνο που οι ΗΠΑ δεν ήταν ποτέ Εθνος.

Το κράτος φυσικά όπως πάντα λείπει. Αντί να δώσει κίνητρα στις οικογένειες για την απόκτηση ενός παιδιού φθάνει στο σημείο να τιμωρεί και όλους όσοι έχουν 3 και 4 παιδιά.

Οι Έλληνες επιβάλλεται άμεσα να διεκδικήσουν αυτό που τους αξίζει και η ελληνική κυβέρνηση να νομοθετήσει για την παροχή των προνομίων εκείνων που απαιτούνται.

Δεν μπορείς να ψηφίζεις για την παροχή της ιθαγένειας στους λαθρομετανάστες και ταυτοχρόνως να αφήνεις στο έλεος του θεού τους γηγενείς.
Όλα τα παραπάνω καταγράφουν με χαρακτηριστικό τρόπο, ότι η συνέχεια του Εθνους βρίσκεται σε κίνδυνο. Είναι εθνικό καθήκον να αφυπνιστεί η κυβέρνηση αλλά και εμείς ούτως ώστε να λάβουμε όλες εκείνες τις δημιουργικές μεταρρυθμίσεις που θα οδηγήσουν σε αύξηση του πληθυσμού της Ελλάδας και στη συνέχεια του ένδοξου ελληνικόυ Εθνους.

Αύγουστος 5, 2015 - Ανδρέας Μουντζουρούλιας - https://www.ithesis.gr/koinwnia/viologiki-exafanisi-tou-ellinismoy-tetartoi-ston-kosmo-se-rythmo-miosis-plithismou/


92
Ο Έλληνας σήμερα / Ο χαρακτήρας των Ελλήνων σύμφωνα με την Britannica
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 04, 2019, 12:51:29 μμ »
Ο χαρακτήρας των Ελλήνων σύμφωνα με την Britannica

«Παρά τη σύνθετη προέλευσή τους, την ευρεία γεωγραφική εξάπλωσή τους και τα κοσμοπολίτικα ένστικτά τους, οι σύγχρονοι Έλληνες είναι ένας αξιοσημείωτα ομοιογενής λαός, αισθητά διαφορετικός κατά τον χαρακτήρα από τους γειτονικούς λαούς, ενωμένος από τον κοινό ενθουσιασμό για τους εθνικούς στόχους και βαθύτατα πεπεισμένος για την ανωτερότητά του έναντι των άλλων εθνών. Ο ξεχωριστός χαρακτήρας τους, σε συνδυασμό με την παραδοσιακή τάση τους να αντιμετωπίζουν τους μη ελληνικούς πληθυσμούς ως βαρβάρους, αντισταθμίζει, στην πραγματικότητα, τη μεγάλη ενέργεια και τον ζήλο τους στην αφομοίωση άλλων φυλών. Η προνομιακή θέση την οποία απέκτησαν ...οφειλόμενη στον ανώτερο πολιτισμό τους, την ευελιξία τους, τον πλούτο τους και το μονοπώλιο της εκκλησιαστικής εξουσίας, θα τους επέτρεπαν πιθανώς να εξελληνίσουν μονίμως το μεγαλύτερο μέρος της Βαλκανικής, αν έδειχναν περισσότερη συμπάθεια προς τις άλλες χριστιανικές φυλές.

Πάντα ως η πιο πολιτισμένη φυλή στην Ανατολή επηρέασαν τον ένα μετά τον άλλο τους... κατακτητές τους και τα εντυπωσιακά πνευματικά τους χαρίσματα δικαίως τους εξασφάλισαν μια λαμπρή θέση στο μέλλον.

Ο έντονος πατριωτικός ζήλος των Ελλήνων είναι συγκρίσιμος με εκείνον των Ούγγρων. Δύναται να εκφυλισθεί σε αλαζονεία και δυσανεξία. Ενίοτε τυφλώνει την κρίση τους και τους εμπλέκει σε απερίσκεπτα εγχειρήματα, αλλά παρ’ όλα αυτά περιέχει την καλύτερη εγγύηση για την τελική επίτευξη των εθνικών στόχων τους... Το πατριωτικό τους αίσθημα, δυστυχώς, υπόκειται στην εκμετάλλευση ιδιοτελών δημαγωγών και δημοσιογράφων, που ανταγωνίζονται στην υπερβολή των εθνικών αξιώσεων και στην κολακεία της εθνικής ματαιοδοξίας.

Σε καμία άλλη χώρα το πάθος της πολιτικής δεν είναι τόσο έντονο. Παθιασμένες πολιτικές συζητήσεις δίνουν και παίρνουν στα καφενεία. Οι εφημερίδες, που είναι εξαιρετικά πολυάριθμες και γενικώς μικρής αξίας, καταβροχθίζονται και κάθε κυβερνητικό μέτρο επικρίνεται και αποδίδεται σε ιδιοτελή συμφέροντα. Η επίδραση του Τύπου είναι τεράστια, ακόμη και τα γκαρσόνια στα καφενεία και οι υπηρεσίες στα σπίτια έχουν τη δική τους εφημερίδα και συζητούν με άνεση τα πολιτικά προβλήματα της ημέρας.

Μεγάλο μέρος της ενέργειας του έθνους ξοδεύεται σε αυτό τον διαρκή πολιτικό πυρετό, εκτρέπεται από πρακτικούς στόχους και, ούτως ειπείν, εξαερώνεται με τα λόγια. Η ανεξαρτησία της γνώμης και η κριτική τείνουν προς την απειθαρχία του δημοσίου τομέα και έχει παρατηρηθεί ότι κάθε Έλληνας στρατιώτης είναι ένας στρατηγός και κάθε ναύτης ναύαρχος....

Μικρή είναι και η πειθαρχία στις τάξεις των πολιτικών κομμάτων, τα οποία δεν διατηρούν τη συνοχή τους χάρη σε κάποια ξεκάθαρη αρχή, αλλά χάρη στην προσωπική επιρροή των ηγεσιών τους. Αποστασίες είναι συχνές και κατά κανόνα κάθε βουλευτής στο κοινοβούλιο διαπραγματεύεται τους όρους με τον αρχηγό του. Εξάλλου ο ανεξάρτητος χαρακτήρας των Ελλήνων, εύκολα αποδεικνύεται από το γεγονός, ότι η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στη Βαλκανική χερσόνησο όπου μια κυβέρνηση δεν μπορεί να υπολογίσει ότι μπορεί να εξασφαλίσει την απαιτούμενη πλειοψηφία με επιβολή πειθαρχίας σε ψηφοφορίες. Στις πολιτικές διαμάχες, ελάχιστοι είναι οι ενδοιασμοί, αλλά επιθέσεις που αφορούν την ιδιωτική ζωή είναι σπάνιες. Η αγάπη για τον ελεύθερο διάλογο είναι σύμφυτη με το βαθιά ριζωμένο δημοκρατικό ένστικτο των Ελλήνων. Είναι στο φρόνημα ο πιο δημοκρατικός ευρωπαϊκός λαός, ούτε ίχνος λατινικού φεουδαλισμού επιζεί και αριστοκρατικές αξιώσεις γελοιοποιούνται...

Οι Έλληνες επιδεικνύουν μεγάλη πνευματική ζωντάνια. Είναι έξυπνοι, ερευνητικοί, πνευματώδεις και επινοητικοί, αλλά αβαθείς. Η παρατεταμένη πνευματική προσπάθεια και η ακρίβεια δεν τους αρέσουν, η δε αποστροφή τους στη χειρωνακτική εργασία είναι περισσότερο εμφανής. Ακόμη και οι αγρότες είναι μετρίως εργατικοί. Άφθονες ευκαιρίες ξεκούρασης προσφέρουν οι εκκλησιαστικές εορτές.

Η επιθυμία για εκπαίδευση είναι έντονη ακόμη και στα χαμηλότερα στρώματα. Τα ρητορικά και λογοτεχνικά επιτεύγματα ασκούν μεγάλη έλξη στην πλειονότητα από τα επιτεύγματα στα πεδία της σύγχρονης επιστήμης. Ο αριθμός των προσώπων που επιδιώκουν τη σταδιοδρομία στα επαγγέλματα του πνεύματος είναι υπερβολικός. Σχηματίζουν ένα τμήμα της κοινωνίας που περισσεύει, ένα μορφωμένο προλεταριάτο, που προσκολλάται σε διάφορα κόμματα με την ελπίδα της κρατικής απασχόλησης και ξοδεύει την ύπαρξή του ασκόπως, περιφερόμενο στα καφενεία και στους δρόμους όταν το κόμμα τους είναι εκτός εξουσίας.

Από χαρακτήρα οι Έλληνες έχουν ζωντάνια, είναι εύχαρεις, εύλογοι, προσεκτικοί, συμπαθητικοί, πρόσχαροι με τους ξένους, φιλόξενοι, προσηνείς με τους υπηρέτες ή τους οικείους τους, ιδιαίτερα απλοί και λιτοί στη συμπεριφορά τους, φιλικοί και ενωμένοι στην οικογενειακή τους ζωή...

Τα ελαττώματα των Ελλήνων, σε μεγάλο βαθμό, πρέπει να αποδοθούν στη μακροχρόνια υποταγή τους σε ξένες φυλές. Η εξυπνάδα τους συχνά εκφυλίζεται σε πονηριά, η ευρηματικότητά τους σε ανειλικρίνεια, η λιτότητά τους σε απληστία και η επινοητικότητά τους σε απάτη. Η ανεντιμότητα δεν είναι εθνικό ελάττωμα, αλλά πολλοί που δεν θα καταδέχονταν να κλέψουν δεν θα διστάσουν να καρπωθούν παράνομα κέρδη μέσω δολιότητας και παραπλάνησης. Πράγματι, η εξαπάτηση συχνά ασκείται ανώφελα για την απλή πνευματική ικανοποίηση που παρέχει.

Στην οξύνοια των οικονομικών τους δοσοληψιών, οι Έλληνες παροιμιωδώς υπερτερούν των Εβραίων, αλλά υπολείπονται των Αρμενίων. Η αξιοσημείωτη ικανότητά τους στις επιχειρήσεις ορισμένες φορές βλάπτεται από την κοντόφθαλμη προσέγγισή τους, που τους κάνει να επιδιώκουν το άμεσο κέρδος εις βάρος του μακροπρόθεσμου. Η ματαιοδοξία και ο εγωισμός τους, που σημειώνεται, ακόμα και από τους πιο ευνοϊκά διακείμενους παρατηρητές, τους κάνει ζηλόφθονους, απαιτητικούς και ευάλωτους στην κολακεία.

Από κοινού με άλλους νοτίους ευρωπαϊκούς λαούς, οι Έλληνες είναι ιδιαίτερα ευέξαπτοι, ο εμπαθής χαρακτήρας τους εύκολα προσβάλλεται από μικρές προκλήσεις και ασήμαντες λογομαχίες συχνά καταλήγουν σε ανθρωποκτονίες. Είναι θρήσκοι, αλλά καθόλου φανατικοί, εκτός σε περιπτώσεις πολιτικό-θρησκευτικών θεμάτων, που θίγουν τις εθνικές τους επιδιώξεις.

Γενικώς, οι Έλληνες μπορεί να περιγραφούν ως ένας έξυπνος, φιλόδοξος και ευρηματικός λαός, ικανός για μεγάλες προσπάθειες και θυσίες, αλλά ελλιπής σε ορισμένα πιο στερεά χαρακτηριστικά που οδηγούν στην εθνική μεγαλοσύνη».

Το παραπάνω λήμμα προέρχεται από την έκδοση της Encyclopedia Britannica του έτους 1910 -1911, από το site της Britannica, αυτούσια μετάφραση από τις σελίδες 430 – 431, του 12ου τόμου.
93
ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΙΝΟΤΙΣΜΟΣ Μια ξεχασμένη παράδοση – Μπορεί να γίνει μέρος μιας λύσης;

Μια ξεχασμένη παράδοση – Μπορεί να γίνει μέρος μιας λύσης; Η ιδεολογική παρακαταθήκη του Ίων Δραγούμη προς εμάς. Τοπική Αυτοδιοίκιση ή Ελευθεριακός Κοινοτισμός του έθνους;

    Ενώ η άρχουσα τάξη έχει παραδώσει τη χώρα στη ξένη κυριαρχία και ενώ τα πάντα φαίνονται να καταρρέουν (που έτσι κι αλλιώς βέβαια θα έπρεπε να καταρρεύσουν), για να αναδυθεί ένας νέος φρικτός κόσμος,  αναρωτιέται κανείς  για τις εναλλακτικές λύσεις που μπορεί να υπάρχουν.
Λύσεις που πάνε πέρα από το βραχυπρόθεσμο “Πάρτε το μνημόνιο και φύγετε από εδώ”. Λύσεις που θα αποτελούν μια διαφορετική και βαθύτερη κοινωνική πρόταση. 

    Αν ανατρέξομε στην ελληνική ιστορία θα διαπιστώσουμε πως οι περίοδοι της ακμής και της υψηλής δημιουργικής δραστηριότητας των Ελλήνων υπήρξαν εκείνες που διαπνέονταν από το κοινοτικό πνεύμα και ήθος. Ο ελληνισμός της αρχαιότητας, μέχρι τους ελληνιστικούς χρόνους, θα συγκροτείται από πόλεις-κράτη, –πάνω από εφτακόσια–, ενώ στην πρόσφατη ιστορία μας, στη διάρκεια της Οθωμανικής κυριαρχίας μέχρι το 1922, και πάλιν οι κοινότητες θα συντελέσουν αποφασιστικά στην επιβίωση και στην ακμή του νεώτερου ελληνισμού.

    Η συγκρότηση μεγαλυτέρων κρατικών οντοτήτων, είτε στους ελληνιστικούς χρόνους και στο Βυζάντιο –με την σταδιακή ελληνοποίηση της Ανατολικής ρωμαϊκής αυτοκρατορίας– είτε στο σύγχρονο ελληνικό έθνος κράτος, στα οριστικά ελλαδικά σύνορά του, μετά το 1922, ενώ αποτέλεσε συχνά μία αδήριτη ιστορική ανάγκη, στο βαθμό που αντιπαρατέθηκε στο κοινοτικό πνεύμα σημάδεψε μια απομείωση και συρρίκνωση του δημιουργικού πνεύματος του ελληνισμού. Μοιάζει ως εάν οι Έλληνες να μπορούν να δημιουργούν και να αναπτύσσουν τις δραστηριότητές τους πολύ πιο εύκολα και ευρύτερα μέσα από κοινοτικές δομές, ενώ αντίθετα νεκρώνονται στις συνθήκες των συγκεντρωτικών και γραφειοκρατικών κρατικών οντοτήτων.

    Το σημαντικότερο πρόσωπο της νεότερης Ιστορίας, που υποστήριξε ως διπλωμάτης και πολιτικός, και  προώθησε με τα λογοτεχνικά έργα του τον Κοινοτισμό του έθνους, υπήρξε ο  Ίων Δραγούμης.  Ανήκε στη γενιά που βίωσε τραυματικά τη στρατιωτική ήττα του 1897 και την επιβολή του Διεθνούς Οικονομικού Eλέγχου(κάτι σαν το ΔΝΤ του σήμερα). Διαμόρφωσε μια περιφρονητική εικόνα για το ελληνικό κράτος, σε αντίθεση με την πίστη του στις δυνατότητες του έθνους. Kομβικό σημείο για αυτόν ήταν η προστασία του υπόδουλου Ελληνισμού στο πλαίσιο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και βεβαίως η εξασφάλιση των προϋποθέσεων για περαιτέρω ανάπτυξή του. Συμμετείχε πρωταγωνιστικά στο Mακεδονικό Aγώνα ως βασικός οργανωτής των ελληνικών κοινοτήτων  και υποπρόξενος στο Μοναστήρι το 1902.

    Για το Δραγούμη, θεμέλιο της πολιτικής οργάνωσης, σύμφυτη με την πολιτική παράδοση και το χαρακτήρα των Ελλήνων, είναι η ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ. Σημειώνει: «Ο ελληνισμός είναι μια οικογένεια από κοινότητες. Το έθνος μας ολάκερο πάλι με κοινότητες πρέπει να κυβερνηθεί, και μόνο με κοινότητες θα προκόψει.»

    Κατά τον Δραγούμη, το Ελληνικό  Έθνος είναι πολύ ευρύτερο χρονικώς, τοπικώς και πληθυσμιακώς του Κράτους. Το Κράτος μοναδικό σκοπό υπάρξεως έχει την υπηρεσία του Έθνους. Το  Έθνος (και κάθε έθνος της Γης) σκοπό έχει την δημιουργία και καλλιέργεια πολιτισμού (σε ειρηνική άμιλλα με τα άλλα έθνη).  Ακόμα αναφέρει ότι"Αν το κράτος είναι ενάντια στο έθνος, πρέπει αναγκαστικά ή να αλλάξει μορφή ή να χαθεί. Το κράτος που εμποδίζει την φυσιολογία του έθνους, είναι περιττό και βλαβερό."

    Μετά από μακρά πορεία εσωτερικού προβληματισμού θα καταλήξει, κατά τα χρόνια της εξορίας του και τελευταία της ζωής του (1917-20), στο συνδυασμό εθνικισμού, σοσιαλισμού και ανθρωπισμού. Γράφει χαρακτηριστικά ο ίδιος στο ημερολόγιό του (18-3-1919): «Αγαπώ πάρα πολύ τον άνθρωπο για να γίνω στενός σοσιαλιστής. Αγαπώ πάρα πολύ τον άνθρωπο για να γίνω στενός πατριώτης. Αγαπώ πάρα πολύ τον άνθρωπο για να νιώσω τον εαυτό μου άτομο. Από άνθρωπος μιας τάξης με ορισμένα συμφέροντα τάξης, γίνομαι σοσιαλιστής με την πλατιά έννοια, και θέλω μια καινούρια οικονομία της κοινωνίας μου και των άλλων κοινωνιών. Από στενός πατριώτης, γίνομαι εθνικιστής, με τη συνείδηση του έθνους μου και όλων των άλλων εθνών, γιατί οι διαφορές των εθνών πάντα θα υπάρχουν, και έχω τη συνείδησή τους και χαίρομαι που υπάρχουν αυτές οι διαφορές, που με τις αντιθέσεις τους, με τις αντιλήψεις τους, υψώνουν την ανθρώπινη συνείδηση και ενέργεια. Από άτομο γίνομαι άνθρωπος.»

    Από τα γραπτά του προκύπτει ότι ο Δραγούμης υπήρξε πνεύμα ανήσυχο και πολύπλευρο, ανοικτό σε όλες τις ιδέες βασάνιζε τις πεποιθήσεις του, δεν ήταν δουλικά προσκολλημένος σε καμία ιδεολογία, όλες αντιθέτως τις αφομοίωνε δημιουργικά στην δική του προσωπικότητα και τις υπέτασσε μόνον στην ελληνική παράδοση. Χαρακτηριστικές είναι οι φράσεις του ιδίου από το ημερολόγιό του (6-4-1919): «Μια περίοδο της ζωής μου εθνικιστική (από τα 1902 ως τα 1914 απάνω κάτω). Έπειτα έβαλα μια pétition de principe στο νασιοναλισμό μολονότι ενεργούσα σύμφωνα του. Τώρα μπαίνω σε μια σοσιαλιστική και ανθρωπιστική περίοδο. Αρχίζω να λαβαίνω συνείδηση του αναρχισμού μου (1917-1919) και προχωρώ. Και σ' αυτό πρέπει να βάλω une pétition de principe. Στην πρώτη περίοδο επίδραση του Nietsche και Barrès. Στη δεύτερη Τολστόϊ, Rousseau, Κροπότκιν, Gide.

    Στην πρώτη περίοδο Μακεδονική ενέργεια. Στη δεύτερη Ρωσική επανάσταση και κοινωνική επανάσταση παντού. Στη Μακεδονική ενέργεια έλαβα μέρος, στην κοινωνική επανάσταση όχι ακόμα. Ο Barrès στον νασιοναλισμό που έπλασε δεν έκαμε άλλο παρά να δώσει συνείδηση σ' ένα αίσθημα βαθιά ριζωμένο στην ανθρώπινη ψυχή, στον πατριωτισμό. Ο Κροπότκιν και Μπακούνιν δεν κάνουν άλλο παρά να δίνουν συνείδηση (τη συνείδηση που αυτοί οι ίδιοι έλαβαν) ενός άλλου βαθιού αισθήματος, της αλληλοβοήθειας μεταξύ στους ανθρώπους. Ούτε ο πρώτος ούτε ο δεύτερος εδημιούργησαν τίποτε, μόνο έλαβαν και έδωσαν συνείδηση. Ο πατριωτισμός και η αλληλοβοήθεια υπάρχουν πάντα, με στενότερα ή πλατύτερα όρια (χωριό, πολιτεία, κράτος, έθνος, κοινότητα, αδελφάτα, συνεταιρισμοί, συνασπισμοί) και σύμφωνά τους ενεργούσαν και ενεργούν οι άνθρωποι.

    Οι νασιοναλιστές και οι αναρχικοί και σοσιαλιστές μόνο τα εφώτισαν, έκαμαν φωτεινή και μονομερή προβολή ενός αισθήματος όπως και οι ατομικιστές φώτισαν το άλλο αίσθημα τον εγωισμό (με αρχή την αυτοσυντηρησία).» Συγκινείται και επιρεάζετε  λοιπόν ο Δραγούμης από τον αναρχισμό και τον σοσιαλισμό, όσον αφορά στον ανθρωπισμό που ως ιδανικό αυτός περιέχει.  Στο δε ημιτελές μυθιστόρημά «Τρεις φίλοι», ο Δραγούμης φθάνει στο να συμβιβάσει το εθνικό με το σοσιαλιστικό ιδανικό. Συγκινείται από τον εθνικισμό του Μπαρρές και τον εγωϊσμό και την ηρωϊκή ηθική του Νίτσε, δεν παύει όμως ποτέ να τον εντάσσει στο ανθρωπιστικό πλαίσιο και μάλιστα αυτό της ελληνικής λαϊκής κοινοτικής παράδοσης.

Η μεγάλη πολιτική σημασία της σκέψεως και των θέσεων του Δραγούμη είναι ότι εκφράζει ένα έλλογο, λειτουργικό και αγνό εθνικισμό σε σχέση με τον εθνικισμό όπως τον γνωρίζουμε σήμερα. Εκφράζει έναν ουμανιστικό εθνικισμό. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά:«Ακουμπώντας στο έθνος μου να γίνω πιο άνθρωπος. Δεν μπορεί κανείς να είναι άνθρωπος ξεχνώντας την καταγωγή του. Να θυμάται κανείς από πού βγήκε, που μεγάλωσε, ποιο έθνος τον ανέθρεψε. Μου αρέσει να βλέπει κανείς τους δεσμούς του. Αυτό θα πει ελευθερία». Ήθελε ένα εθνικισμό με σεβασμό στο ανθρώπινο πρόσωπο,  σε μία Ελλάδα αποτελούμενη από ομοσπονδίες αυτόνομων κοινοτήτων, αυτοοργανούμενων και αυτοδιοικούμενων μέσω αμεσοδημοκρατικών συνελεύσεων στη βάση των αρχών της αμοιβαιότητας, της αλληλεγγύης και της αλληλοβοήθειας.  Ένα συνδυασμό εθνισμού και κοινοτισμού λοιπόν, ο οποίος απορρέει από τον Ελληνικό πολιτισμό και υπερασπίζεται τις ελευθερίες και τα δικαιώματα των Ελλήνων.

Υποστίριζε έναν εθνικισμό αμυντικού τύπου του έθνους του και όχι επεκτατισμού. Όπως γράφει στο παρακάτω απόσπασμα κείμενο από το λογοτεχνικό του έργο «Σαμοθράκη Στο Μετόχι-Νεκρικός διάλογος»:

    "—Ώστε καλό είναι νά πολεμούμε Τούρκους και Βουλγάρους;                                                               
     —(...) Εμείς ποτέ δέ θελήσαμε νά πνίξωμε άλλα έθνη. Αυτά όμως τά έθνη, που πολεμούν νά μάς καταπιούν, τά μαχόμαστε καί μ' όλο τό δίκιο μας.

    Τήν ώρα τούτη που σου μιλώ είμαστε, μεις οι Έλληνες, τυραννισμένοι, γιατί το έθνος μας βρίσκεται σε κίνδυνο.(...)" Επίσης θα επιθυμούσε στο ίδιο κείμενο μια παγκόσμια ειρήνη των εθνών:

    "— Ναί, συχνά μου ήρθε στό νου ή ιδέα του κοσμοπολιτισμού και κάμποσες φορές στοχάστηκα πως είναι περιττοί οι πόλεμοι και δεν ταιριάζει να σφάζονται άνθρωποι αναμεταξύ τους. Όλοι ένα δεν είμαστε; Έπειτα πόσα χρήματα χάνονται στους πολέμους και πόσες ζωές! Γιατί δε σβήνουμε τα σύνορα των εθνών;                                                                                                                   
    — Σά να ήταν γραμμένα με κιμωλία σε κανένα μαυροπίνακα ή με ραβδί στην άμμο! Αν ήτανε στο χέρι μας...                                                                                                                                                     
    — Και Βέβαια, στο χέρι μας είναι. Ας συμφωνήσουν τα έθνη μεταξύ τους να μην πολεμιούνται κι έτσι σιγά σιγά θα σβήσουν κι αυτά τά ίδια.                                                                                         
    — Μά νά, που δέν τό θέλουν. Όσα είναι κουρασμένα άπό τόν εαυτό τους άς κοιμηθούν· Μά πάντα μένουν άλλα ξυπνητά καί, όσο είναι ξυπνητά, ή ζωντανάδα τους δέν τ' αφήνει νά ησυχάσουν, παρά τά σπρώχνει αδιάκοπα στήν επικράτηση, στήν ηγεμονία του κόσμου. Καί γίνονται οί πόλεμοι. Τούς Γιάπωνες δέν τούς περίμενες νά ξεφυτρώσουν ζωντανοί στήν 'Ασία.
    — Καλά, άφησε τά έθνη καί πάρε τά άτομα, που αυτά κάνουν τά έθνη. Παραδέξου πως όλο καί πληθαίνουν οί άνθρωποι, που θέλουν τήν ησυχία τους και τήν καλοπέραση καί αδιαφορούν γιά τούς στρατούς καί τούς πολέμους, γιά τά έθνη, γιά τή δόξα, γιά τή νίκη. Και αυτοί είναι οι αδύνατοι και οι κουρασμένοι. Γυρεύουν τήν ευτυχία. Καί ευτυχία γι' αυτούς είναι ό ύπνος και ή ησυχία. Ενώ οι δυνατοί άλλην ευτυχία θέλουν, τούς κόπους, τούς κινδύνους, τή νίκη. "

    Κατακρίνει τον κοσμοπολιτισμό παραταύτα παρακάτω στον «Νεκρικός διάλογο»: 

    «Μόνο εμείς, όσοι νοιώθουμε την δική μας την πατρίδα, μπορούμε να νοιώσουμε και των άλλων τις πατρίδες. Πρώτα πρέπει να νοιώσω τον εαυτό μου καλά, έπειτα καλά το έθνος μου και έτσι φθάνω στην ανθρωπότητα. Όσοι λένε πως είναι κοσμοπολίτες και δεν περνούν από όλα αυτά τα στάδια δεν μπορούν να νοιώσουν την ανθρωπότητα».                                                 

     «Τόσο αγαπώ την Ελληνική ύπαρξη, που αν ήταν να γίνουμε όλοι οι άνθρωποι κοσμοπολίτες, θα έλεγα να μην ονομαζόμασταν Έλληνες. Δεν χρειάζεται η λέξη Έλληνες όταν όλοι οι άνθρωποι της γης γίνουν κοσμοπολίτες μίας απέραντης δημοκρατίας».
Ακόμα γράφει αλλού για την σύνδεση του έθνους με τον πολιτισμό:                                     

     «Ποιος είναι ο τελικός των εθνών, πες τον προορισμό, πες τον αποστολή; Ο πολιτισμός! Να ένα έργο άξιο για τα έθνη, έργο αληθινά ανθρώπινο. Να η δικαιολογία των εθνών. Να πως τα έθνη είναι χρήσιμα στην ανθρωπότητα και να που έσφαλε ο Μαρξ πολεμώντας τα έθνη. Πολιτισμούς γεννούν τα έθνη και αυτά μονάχα. Δεν φθάνει όμως να είναι ένα έθνος πολιτισμένο, πρέπει να είναι πολιτισμένο και από δικό του πολιτισμό. Σε αυτό λοιπόν χρησιμεύουν τα έθνη. Οι πολιτισμοί γεννιούνται ο καθένας σε κάποια πατρίδα, σε κάποια εποχή και σε κάποιο έθνος. Έξω από αυτά δεν μπορεί να σταθεί πολιτισμός».

    Συνοπτικά λοιπόν ο Δραγούμης επιθυμούσε την ειρήνη μεταξύ των εθνών, όχι όμως την ισοπέδωση της διαφορετικότητας αυτών σε μετατροπή των ανθρώπων σε  απλούς κοσμοπολίτες. Με τα συμφραζόμενα του δείχνει ότι θα ήθελε τα έθνη να είναι ανεξάρτητα μεταξύ τους ώστε να γεννάνε πολιτισμό και να προσφέρουν μέσα από την πανέμορφη  ιδιαιτερότητα του κάθε έθνους στην αρμονία της φύσης, ενώ παράλληλα θα βρίσκονται σε ειρηνική άμιλλα μεταξύ τους  και  σε ομοσπονδίες κοινοτήτων προσηλωμένες  σε αμεσοδημοκρατικές δομές οργάνωσης.   

    Ήταν εναντία στην ύπαρξη κράτους όπως προαναφέρθηκε παραπάνω, γιατί  θεωρούσε  ότι «Το κράτος που εμποδίζει την φυσιολογία του έθνους, είναι περιττό και βλαβερό.»  Και ενάντια στον κοινοβουλευτισμό  «Το Σύνταγμα θέλησε να δώσει στο έθνος αντιπροσώπους και είπε να υπάρχουν βουλευτές. Επρόκειτο αυτοί οι βουλευτές να αντιπροσωπεύσουν το έθνος. Αλλά η πραγματικότητα τα χάλασε και οι βουλευτές δεν είχαν κανένα συμφέρον να καταγίνουν με το έθνος. Τέτοιοι μια φορά δεν είναι. Για όνομα του Θεού, βρείτε άλλους να αντιπροσωπεύσουν το έθνος».                                                                                                                         

    Ο Κοινοτισμός στα πλαίσια του έθνους με λειτουργίες στις αρχές της άμεσης δημοκρατίας,  είναι λοιπόν η συνταγή για την προκοπή και ομαλή πρόοδο  του ελληνικού μας έθνους. Και κάθε έθνους της Γης ακόμα θα ήταν καλύτερα να ακολουθήσει αυτές τις δομές, ώστε να πάψει πια αυτή η ανούσια σύγκρουση που μόνο κακό φέρνει εις αυτά. Έτσι ώστε να δημιουργηθεί  μια καθολική ειρήνη που θα προσφέρει άνθηση των πολιτισμών των εθνών της ανθρωπότητας. 

    Αυτά αποτελούν την μεγάλη ιδεολογική παρακαταθήκη του Δραγούμη προς εμάς.
    BLOG ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ
    http://enwtheite.blogspot.com/2012/02/blog-post_3130.html
94
Η ΙΔΕΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΠΕΡΙΚΛΗ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΩΝΑ ΔΡΑΓΟΥΜΗ

Του Βασίλη Ξυδιά, περιοδικό «Άρδην» τχ.2/5,1996, σ. 75

Ο Περικλής Γιαννόπουλος (1870-1910) και ο ίων Δραγούμης (1878-1920) αναζήτησαν το βαθύτερο πεπρωμένο του ελληνικού έθνους μέσα από την ιδέα της ελληνικής ιδιαιτερότητας («αντιφραγκικής» για τον Π. Γιαννόπουλο και «ανατολικής» για τον Ι. Δραγούμη).

Σε μια περίοδο που η σχέση του ελλαδικού κράτους με τον ελληνισμό ήταν ένα ζήτημα εμφανώς ανοικτό, και οι δύο αυτοί έλληνες στοχαστές έδωσαν ιδιαίτερο βάρος στην ιδέα της κοινότητας και της κοινοτικής διάρθρωσης του ελληνισμού.

Α. Περικλής Γιαννόπουλος (σπόροι ελληνικού πολιτισμού)

Β. Ιών Δραγούμης (ένα κύτταρο,… μια στιγμή του Ελληνισμού)     

Συνέχεια της κοινοτικής ιδέας του Π. Γιαννόπουλου είναι ο κοινοτισμός του Ίωνος Δραγούμη. «Ο Ελληνισμός-γράφει στην Α΄ Προκήρυξη προς τους σκλαβωμένους και τους ελευθερωμένους «΄Ελληνες» που δημοσιεύει το 1908 στον Νουμά-είναι μια οικογένεια από Ελληνικές κοινότητες».

«Και έτσι, είτε υπάρχει είτε λείπει η πολιτική ανεξαρτησία στους Έλληνες, οι πολιτείες τους μένουν πάντα κάπως αυτόνομες και αυτοδιοίκητες. Αυτό πάντα γλύτωσε την ελληνική φυλή από την τελειωτική καταστροφή, και πάλι θα τη γλυτώση».     

Ο Δραγούμης όμως προχωρά σε μια άλλη κατεύθυνση. Η πολιτική του πράξη και σκέψη ήταν απόλυτα συνυφασμένες με την εθνική κρατική υπόσταση την καθημερινότητα και τις προοπτικές του ελλαδικού κράτους. 

Έτσι, η κοινοτική ιδέα του, περισσότερο «προσγειωμένη» απ’ αυτήν του Π. Γιαννόπουλου, ξεκινά από την διοργάνωση της τοπικής αυτοδιοίκησης και φτάνει ως την ομοσπονδιακή συνένωση του ελληνικού κράτους με τους γείτονές του.

Μέσα στις άμεσες προτεραιότητές που έθετε στον εαυτό του για την αντίληψη πολιτικής δράσης, ένας από τους βασικούς του άξονες ήταν η ανασύσταση των κοινοτήτων. Γράφει στις προσωπικές του σημειώσεις:

«Να πολεμήσω για να ξαναφυτρώσουν ελεύθερα οι κοινότητες μέσα στην Ελλάδα και στην Κρήτη, και να συνδεθούν όλες οι κοινότητες του Ελληνισμού : (ομοσπονδία, κοινόν, πολιτεία ελληνική μεγάλη). Γι’ αυτό μπορεί να γίνω, για λίγον καιρό, και πολιτικός στην Ελλάδα».

«Ποιο είδος κοινωνικός οργανισμός έπλασε τη φυλή τέτοια που είναι και τη βάσταξε αιώνες τώρα; Η τοπική αυτοδιοίκηση.»

«Όπου δέκα Έλληνες, εκεί και κοινότητα. Κυβερνούσε τα ιδιαίτερά τους μοναχοί τους, και υποτάζονται κατά τα άλλα στους νόμους του κράτους όπου βρίσκονται. Δηλαδή τι κάνουν οι δέκα Έλληνες που βρέθηκαν μαζί; Πρώτα φέρνουν τις γυναίκες τους ή παίρνουν γυναίκες. Έπειτα χτίζουν το σπίτι τους, μια καλύβα. Ύστερα κάνουν παιδιά και παράδες, και μαζεύουν χρήματα και για το κοινό, και χτίζουν πρώτα ένα εκκλησιδάκι, και τέλος φτειάνουν και το σκολείο για τα παιδιά τους, δηλαδή φέρνουν έναν κουτσοδάσκαλο. Τις μικροδιαφορές πού έχουν μεταξύ τους, μοναχοί τους τις ξεδιαλύνουν. Και ποτέ δεν αμφισβητούν την πολιτική κυριαρχία του κράτους όπου βρέθηκαν».     

Ο Δραγούμης δημοσιεύει κι ένα σχέδιο με τις γενικές γραμμές ενός προγράμματος για την ανασυγκρότηση της κοινοτικής τοπικής αυτοδιοίκησης με παράλληλη αναμόρφωση της κρατικής διοίκησης.

«Δεν είναι ζήτημα-γράφει-ναλλάξουν όνομα οι δήμοι και να ονομαστούν κοινότητες ή κοινά… Το ζήτημα είναι ναλλάξουν τα πράγματα. Να μείνουν δηλαδή οι μικρότερες τοπικές περιφέρειες ιδιοκυβερνήτες, και να μην είναι η κοινότητα μονάχα η μικρότερη υποδιαίρεση του διοικητικού οργανισμού του κράτους».

«Πρέπει όμως να υπάρχει και Ελληνικό κράτος,… για να διατηρεί την ενότητα της φυλής». Γιατί «του Ρωμιού δεν του λείπει η αξιοσύνη να κυβερνιέται πολιτικά ο ίδιος, μα πρέπει πρώτα να νιώσει με τι τρόπο έζησαν και ζούν οι Έλληνες στον κόσμο», γιατί «οι Έλληνες ζουν πάντα σε κοινά ιδιοκυβέρνητα».

«Το έθνος μας ολάκερο πάλι με κοινότητες πρέπει να κυβερνηθεί, και μόνο με κοινότητες θα προκόψει».

Αυτά ως προς την πολιτική. Όμως ο Ι. Δραγούμης εκτός από άνθρωπος της πράξης υπήρξε κι ένας στοχαστής. Η κοινότητα είναι μία από τις έννοιες που ενοποιούν τη σκέψη του συνολικά.

«Η φυσιολογική μορφή, γράφει στα προσωπικά του τετράδια, ο φυσιολογικός σχηματισμός της ελληνικής φυλής είναι κοινοτικός. Οι Έλληνες τι είναι:

α΄) Άνθρωποι, κύτταρα,

β΄) Οικογένεια, σπίτι

γ΄) Κοινότης, χωριό, πολιτεία

δ΄) Ιδέα, Ελληνισμός.

Με βάση τις τέσσερες αυτές διαστάσεις της ελληνικής υπόστασης ο Δραγούμης θα διαμορφώσει μια γενική θεώρηση περί Ελληνισμού (χωρίς-είναι αλήθεια-να την αναπτύξει σε μια συνεκτική θεωρία.)

Σ’ αυτή τη θεώρηση η κοινοτική ιδέα κατέχει έναν κεντρικό ρόλο, καθώς διαπερνά όλα τα επίπεδα της ελληνικής υπόστασης-όπως τα ορίζει και τα ιεραρχεί ο Δραγούμης-και θεμελιώνει το όλο θεωρητικό του σχήμα σε μια ηθική ανθρωπολογία που δίνε στη σκέψη του ευρύτητα και φιλοσοφικό έρεισμα.

Είναι απαραίτητο να εισχωρήσουμε λίγο σ’ αυτή τη σκέψη-έστω και μ’ ένα παράδειγμα. Άς πάρουμε λοιπόν τα πράγματα με τη σειρά ξεκινώντας από το α΄ δηλ. από την κοινοτιστική αντίληψη του ανθρώπου ως «κυττάρου». Θα βρούμε τον Δραγούμη να λέει:

«… είμαι ένα κύτταρο του μεγάλου τόπου που λέγεται Ελληνισμός. Είμαι και εγώ μια στιγμή του Ελληνισμού».

Θα περίμενε κανείς μια τέτοια σκέψη-που βλέπει το άτομο σαν ένα απλό κύτταρο του  τόπου-να οδηγεί τον άνθρωπο σε μια  στάση παθητική, συντηρητική, σε μια προσκόλληση στην παράδοση, σε μια στέρηση της προσωπικής ελευθερίας από τον κύκλο των δεσμών που βαραίνουν πάνω στον καθέναν. Αλλά προλαβαίνοντας αυτούς τους συλλογισμούς μας ο Δραγούμης γράφει:

«Δεν υπάρχει ελεύθερη βούληση; Στον κύκλο περιορισμένοι, πού μας όρισαν οι αποθαμένοι μας, και αναγνωρίζοντας τους δεσμούς μας όλους και ξεχάνοντάς τους έπειτα, γινόμαστε ελεύθεροι να κουνηθούμε και να κάνουμε πράξεις, αδιάφορο αν κάθε μας κίνηση και κάθε πράξη μας θα μοιάζη με των προγόνων μας. Η θύμηση των περασμένων μας κάνει διαφορετικούς από τους προγόνους μας».

Για τον Δραγούμη ο άνθρωπος μπορεί να απελευθερωθεί από το ψυχολογικό βάρος των δεσμών που τον συνέχουν, αποκαθιστώντας με τους δεσμούς αυτούς μια σχέση ελεύθερη ηθικής αποδοχής (η ψυχολογία και η ηθική είναι τα δύο όρια πέρα από τα οποία δεν προχωρά η σκέψη του). Η ελεύθερη αυτή ηθική αποδοχή αφήνει τους φυσικούς δεσμούς να περιπέσουν στη λήθη, έχοντας όμως επιτελέσει το έργο τους, αφού δίνουν τη θέση τους σ’ ένα αίσθημα κοινωνικής πειθαρχίας και αλληλεγγύης:

«Αν με την ανάλυση καταλάβαμε πώς είμαστε σκλάβοι των πεθαμένων και μας ορίζουν αυτοί, είναι βάρος τρομερό, όταν το νιώθουμε αδιάκοπα. Θα ξεφορτωθούμε το βάρος αυτό, άμα το παραδεχτούμε και το ξεχάσωμε πάλι και να ανακατωθούμε θαρρετά με τους συγκαιρινούς μας ανθρώπους, νοιώθοντας μέσα μας μια πειθαρχία κοινωνική και μιάν αλληλεγγύη».

Έτσι οι δεσμοί δεν βαραίνουν πάνω στο άτομο. Αντίθετα, ο Ι. Δραγούμης βλέπει το έθνος ως ζωτικό χώρο για την υπόσταση ανάπτυξη της προσωπικής ενέργειας του ανθρώπου-κυττάρου:

«Για να ζήσω περισσότερο, πρέπει να συνδεθώ με το έθνος μου. Συνδέομαι με το έθνος μου όταν προσπαθώ να το δυναμώσω».

Σ’ αυτή τη σχέση έθνους-ατόμου, ο ενεργητικός πόλος είναι ο άνθρωπος, το «εγώ». «Μεταξύ εμένα και το έθνος μου-λέει είναι κάτι που μας βαστά συχνά, σφιχτά δεμένους: είναι σα να λαχταρώ να του μεταδώσω, να του μεταγγίσω κάτι μαγικό, κάτι που είναι στην ψυχή μου και δεν το έχουν οι πολλοί».

Παρ’ όλο πού ο Ι. Δραγούμης αρνείται την έννοια του προσώπου («Το εγώ μου δεν είναι πρόσωπο» λέει, ταυτίζοντας προφανώς το πρόσωπο με το άτομο), η αντίληψη του ανταποκρίνεται σ’ έναν περσοναλισμό ηθικο-ψυχολογικό (όχι οντολογικό), που θυμίζει πολύ τους σύγχρονους αμερικανούς κοινοτιστές:

«Γιατί ο άνθρωπος δεν είναι πλάσμα ξεμοναχιασμένο ξεκρέμαστο, ουρανοκατέβατο και άτομο, παρά μόνο κύτταρο της ζωντανής μάζας της ανθρωποσύνης, δεμένο με αναρίθμητα νήματα κατά κάθε διεύθυνση, και προς τα περασμένα και προς τα επερχόμενα, πιεζόμενο από δω, σκουντιούμενο από κει και ορίζοντας αλλού. Και αυτό το κάθε κύτταρο της ανθρωποσύνης έχει μέσα του μια πνοή, όμοια και ωστόσο ξεχωριστή από τα άλλα».

«Είναι όμως και άνθρωποι που το άτομο τους το θεωρούν ανεξάρτητο από τ’ άλλα άτομα είτε ζωντανά είτε πεθαμένα, ξεκρέμαστο, σαν κανένα μαργαριτάρι, που έπεσε μετέωρο από τον ουρανό. Και πιστεύουν πώς δεν έχουν χρέος κανένα για τίποτε και σε κανένα».

«Το άτομο δεν υπάρχει, είναι μονάχα αίσθημα των αδύνατων και των κουρασμένων. Είναι το στένεμα της ψυχής τους.»

Ο κοινοτισμός λοιπόν του Ι. Δραγούμη ανοίγεται σε δύο κατευθύνσεις: την πολιτική (όπου το βάρος του πέφτει στην αποκατάσταση της κοινοτικής αυτοδιοίκησης) και την φιλοσοφική (όπου ο στοχασμός του στρέφεται με οξύτητα εναντίον της ατομοκρατίας, αλλά για χάρη μιάς άλλης, αυθεντικής οργανικής ατομικότητας). Και τους δύο αυτούς δρόμους ο Ι. Δραγούμης τους διάβηκε ως τη μέση, αλλά τα σημάδια που μας άφησε δεν παύουν να αποτελούν πολύτιμους δρομοδείχτες.     

Από τη σύντομη αυτή περιδιάβαση στα γραφτά του Π. Γιαννόπουλου και του Ι. Δραγούμη, ένα πράγμα νομίζω πως γίνεται ολοφάνερο. Πώς η νεοελληνική σκέψη κρύβει μέσα της άγνωστες και ξεχασμένες φλέβες. Το μετάλλευμά τους ίσως να μην είναι πάντα καθαρό κι ανόθευτο. Αλλά πάντως είναι ένα κομμάτι της κληρονομιάς μας που καταχωνιάστηκε στη  λήθη, συσκοτισμένο και συνθλιμμένο ανάμεσα στο δεξιό νεοκαντιανισμό και τον αριστερό πλεχανωφορμαρξισμό της νεώτερης ελλαδικής διανόησης. Ακόμα κι ως άσκηση αυτογνωσίας και μόνο, οφείλουμε να ξαναβρούμε τις φλέβες αυτές, με σεβασμό και χωρίς τις προκαταλήψεις των κατεστημένων αναγνώσεων.


95
Συνεργατική Κοινωνία / Απ: Κοινοτισμός και η Θηλυκοποίηση της Πολιτικής
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 03, 2019, 06:36:38 μμ »
Η Γυναικεία Αφήγηση

Κάθε πολικός σχεδιασμός πρέπει να κάνει έκκληση στο «εμείς» προκειμένου οι άνθρωποι να ταυτιστούν με αυτό. Σε επίπεδο εθνικού σχεδιασμού, αυτό το «εμείς» συνήθως καταλήγει να είναι το έθνος, όπως κι αν το ορίζει κανείς. Αυτό είναι προβληματικό διότι πέφτουμε στην παγίδα του εθνικού κράτους, το οποίο έχει καταβολές πατριαρχικές, αποικιακές και καπιταλιστικές, καταβολές που πρέπει να αμφισβητούμε και όχι να ενισχύουμε. Οι συλλογικές ταυτότητες που απορρέουν από το εθνικό κράτος είναι τέτοιες που στη χειρότερη περίπτωση κρίνονται σεξιστικές, ξενοφοβικές και ταξικές, ενώ στην καλύτερη είναι τόσο κενές περιεχομένου που καταλήγουν να μην μπορεί κανείς να ταυτιστεί μαζί τους.

Με την άνοδο της ακροδεξιάς ανά τον κόσμο, καθίσταται πλέον αναγκαία, σήμερα περισσότερο από ποτέ, η αναζήτηση εναλλακτικών συλλογικών ταυτοτήτων, οι οποίες θα είναι ισχυρές, θα άρουν τους αποκλεισμούς και θα προσφέρουν ασφάλεια στους αβέβαιους καιρούς μας. Ο κοινοτισμός παρέχει αυτή την δυνατότητα μέσω της συγκρότησης ενός τοπικού «εμείς», το οποίο θα βασίζεται στον τόπο διαμονής και τα κοινά ζητήματα που μας προβληματίζουν και όχι στην ιθαγένεια ή την εθνικότητα.

Και πέρα από το γεγονός ότι απορρίπτουν τις πατριαρχικές ταυτότητες, οι αφηγήσεις του κοινοτισμού τείνουν να είναι λιγότερο επιθετικές και συγκρουσιακές από αυτές των εθνικών πολιτικών κομμάτων. Στην Ισπανία για παράδειγμα, ενώ σε εθνικό επίπεδο οι Podemos επιτίθενται σε la casta και σε la trama (τις οικονομικές και πολιτικές ελίτ), οι κοινοτικές πλατφόρμες της χώρας μιλούν περισσότερο για την προώθηση του «κοινού καλού». Οι αφηγήσεις του κοινοτισμού επίσης αποφεύγουν την θεωρητική αφαίρεση και τάσσονται υπέρ συγκεκριμένων στόχων, εστιάζοντας στις πρακτικές πτυχές των προβλημάτων. Για παράδειγμα, ενώ κάποια νέα εθνικά κόμματα στην Ισπανία επικοινωνούν με όρους γκραμσιανής «ηγεμονίας», οι κοινοτικές πλατφόρμες μιλούν περισσότερο για συγκεκριμένα ζητήματα όπως η ποιότητα του αέρα, η χρήση των δημόσιων χώρων ή οι τιμές των ενοικίων, δίνοντας έμφαση στο πως όλα αυτά επηρεάζουν τις ζωές μας στην καθημερινότητα.

Laura Roth – Kate Shea Baird

Μετάφραση: Βαρβάρα Κυριλλίδου

Πηγή: Alterthess από Roarmag
96
Συνεργατική Κοινωνία / Απ: Κοινοτισμός και η Θηλυκοποίηση της Πολιτικής
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 03, 2019, 06:35:47 μμ »
Η Θηλυκοποιημένη Διαδικασία Συγκρότησης και Οργάνωσης

Ένα από τα όρια του πολιτικού σχεδιασμού σε εθνικό επίπεδο είναι η φοβία τους για εσωτερικές διαφωνίες, με άλλα λόγια η επιθυμία τους να ασκούν έλεγχο στην αφήγηση από πάνω προς τα κάτω. Αυτή η «αρρενωπή» δυναμική, καρπός της ανάγκης να προωθηθεί ένα συγκεκριμένο έργο, δεν μπορεί να ελπίζει ότι θα ικανοποιήσει τις διαφορετικές απαιτήσεις και προτεραιότητες του πληθυσμού της οποιασδήποτε μεγάλης γεωγραφικής περιοχής. Τελικά, τέτοιου είδους έργα δεν έχουν παρά περιορισμένη δυνατότητα να συγκεντρώσουν την υποστήριξη επειδή είναι αδύνατον το καθένα πολιτικό σχέδιο να εφαρμόζει απόλυτα στις ανάγκες όλων σε όλη τη χώρα.

Ο κοινοτισμός, από την άλλη, χρησιμοποιεί την διαφορετικότητα προς όφελός του. Επιτρέπει τις διαφοροποιήσεις μεταξύ των πολιτικών σχεδίων, ανάλογα με τις τοπικές συνθήκες. Για παράδειγμα, οι κοινοτικές πλατφόρμες στην Ισπανία έχουν διαφορετικά ονόματα και συμπεριλαμβάνουν διαφορετικές πολιτικές συμμαχίες σε κάθε πόλη. Επίσης στην Ισπανία κάθε κοινοτική πλατφόρμα έχει τις δικές της πολιτικές προτεραιότητες, υπερασπίζοντας το δικαίωμα στην κατοικία ενάντια στα τουριστικά λόμπυ της Βαρκελώνης. Κι ενώ παραμένει μια πρόκληση, υπάρχει πολύ μεγαλύτερη δυνατότητα διαχείρισης και αξιοποίησης της πολιτικής ποικιλομορφίας σε τοπικό επίπεδο, όπου οι άνθρωποι γνωρίζονται αναμεταξύ τους και έχουν κοινούς συγκεκριμένους στόχους.

Να θηλυκοποιήσουμε την πολιτική σημαίνει ταυτόχρονα να εισάγουμε οριζόντια συστήματα λήψης αποφάσεων και νέους τρόπους άσκησης ηγετικού ρόλου. Γιατί όσο και να θέλει μια εθνική ή περιφερειακή πολιτική οργάνωση να θέσει την λήψη των αποφάσεων στα χέρια ακτιβιστών βάσης, έχει να αντιμετωπίσει μια πολύ μεγαλύτερη πρόκληση στην πραγματοποίηση αυτού του εγχειρήματος σε σχέση με αυτή που θα αντιμετώπιζε μια κοινοτική πλατφόρμα. Σε μικρότερη ή/και σε τοπική κλίμακα, οι συνελεύσεις γειτονιάς μπορούν να έχουν άμεσο αντίκτυπο στις αποφάσεις της πλατφόρμας και στους εκλεγμένους εκπροσώπους της. Αυτό συμβαίνει στην περίπτωση της Barcelona en Comú, η οποία έχει πάνω από 1700 ακτιβιστές που ασχολούνται σχετικά αυτόνομα με τις συνελεύσεις γειτονιάς, τις πολιτικές ομάδες και τις επιτροπές. Παράλληλα η επικοινωνία της πληροφορίας μεταξύ των ακτιβιστών, της οργανωτικής ηγεσίας και των θεσμών παραμένει μια μεγάλη πρόκληση, κατορθωτή ωστόσο. Πράγματι, αν μπορεί να πραγματοποιηθεί κάπου η δημιουργία μηχανισμών λήψης αποφάσεων, οι οποίοι θα ενδυναμώνουν τους ακτιβιστές βάσης, τότε αυτό το κάπου είναι σε κοινοτικό επίπεδο, όπου και είναι δυνατή η αλληλεπίδραση πρόσωπο με πρόσωπο.

Όσον αφορά την ηγεσία, αξίζει να σημειωθεί ότι τα κινήματα του κοινοτισμού είναι εκείνα που πρωτοστατούν στην δημιουργία νέων, συλλογικών μοντέλων. Το κουρδικό απελευθερωτικό κίνημα έχει κάνει πολύ σημαντικά βήματα προς αυτήν την κατεύθυνση – όλες οι ηγετικές θέσεις του διαμοιράζονται μεταξύ ανδρών και γυναικών (για παράδειγμα ακόμη και στις μικρές πόλεις υπάρχουν δύο συνδήμαρχοι, μία γυναίκα και ένας άνδρας). Αυτό εμποδίζει την συγκέντρωση της εκτελεστικής εξουσίας στα χέρια ανδρών και αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο ασκείται η εκτελεστική εξουσία. Παρόλο που αυτό το είδος μηχανισμού δεν έχει χρησιμοποιηθεί σε θεσμικό επίπεδο σε πολλές χώρες, στην Ισπανία, η Barcelona en Comú απέφυγε το προεδρικό μοντέλο ηγεσίας που χρησιμοποιούν τα εθνικά πολιτικά κόμματα. Αντί αυτού, δημιούργησε μια οχταμελή εκτελεστική επιτροπή και μια ομάδα συντονισμού αποτελούμενη από σαράντα άτομα, σε κάθε μία από τις οποίες το ελάχιστο ποσοστό συμμετοχής γυναικών είναι το 50%.
97
Συνεργατική Κοινωνία / Απ: Κοινοτισμός και η Θηλυκοποίηση της Πολιτικής
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 03, 2019, 06:34:38 μμ »
Η Δυνατότητα Μετασχηματισμού των Τρόπων Δράσης

Έχουμε υποστηρίξει και σε προηγούμενα άρθρα μας ότι η θηλυκοποίηση της πολιτικής, πέρα από το ενδιαφέρον για την αύξηση της παρουσίας των γυναικών στους χώρους λήψης των αποφάσεων και για την υλοποίηση δημόσιων πολιτικών με σκοπό την προώθηση της ισότητας των φύλων, αφορά την αλλαγή του τρόπου με τον οποίο κάνουμε πολιτική. Αυτή η τρίτη διάσταση της θηλυκοποίησης στοχεύει στο να συντρίψει τα πρότυπα αρρενωπότητας που ανταμείβουν συμπεριφορές όπως ο ανταγωνισμός, η επιτακτικότητα, η ιεραρχία και ομοιογένεια, οι οποίες είναι λιγότερο κοινές –ή ελκυστικές– στις γυναίκες. Αντί αυτού, μια θηλυκοποιημένη πολιτική επιδιώκει να τονίσει την σημαντικότητα του μικρού, του σχεσιακού, του καθημερινού, αμφισβητώντας την επίπλαστη διάκριση μεταξύ του προσωπικού και του πολιτικού. Αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να αλλάξουμε την υποκείμενη δυναμική του συστήματος και να οικοδομήσουμε εναλλακτικές χειραφέτησης.

Δεν προβάλλουμε αυτό το επιχείρημα από ουσιοκρατική άποψη. Οι έμφυλοι ρόλοι είναι, φυσικά, απότοκο της ίδιας της πατριαρχίας. Αντιθέτως, διαπιστώνουμε ότι οι «γυναικείες» αξίες και πρακτικές είναι αναγκαίες επειδή η κυριαρχία των «αρρενωπών» τρόπων ωθεί τις γυναίκες –οι οποίες δεν έχουν κοινωνικοποιηθεί έτσι ώστε να τους χρησιμοποιούν– εκτός της πολιτικής αρένας. Μια τέτοια αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο κάνουμε πολιτική σημαίνει ότι χτυπάμε την πατριαρχία στην ρίζα της, δηλαδή μέσα από τις πρακτικές όπου αναπαράγονται οι ίδιοι οι έμφυλοι ρόλοι. Επιπλέον, αν σκοπός μας είναι το βάθεμα της δημοκρατίας και η ενδυνάμωση του κόσμου, η προώθηση των «γυναικείων» τρόπων δράσης –της συνεργασίας, του διαλόγου, της οριζοντιότητας– θα συνδράμει στην συμπερίληψη κάθε είδους μειονεκτουσών ομάδων και θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα ανεξάρτητα από το ζήτημα του φύλου.

Τα κινήματα κοινοτισμού που θαυμάζουμε στις μέρες μας, όλα έχουν ενστερνιστεί μια διακριτή «γυναικεία» προσέγγιση της πολιτικής. Συνδυάζουν ριζοσπαστικούς στόχους με συγκεκριμένες δράσεις. Με αυτόν τον τρόπο ο κοινοτισμός αντιστέκεται στο να μετατραπεί σε μια μάχη για την εξουσία με κάθε κόστος, ή στο να πέσει στην παγίδα μιας παραλυτικής ιδεολογικής καθαρότητας – δυο «αρρενωπές» τάσεις πολύ οικείες στην παραδοσιακή αριστερά. Ο κοινοτισμός χαρακτηρίζεται από την δυναμική του «μαθαίνουμε πράττοντας», μαθαίνουμε δοκιμάζοντας, και από τα λάθη μας. Αυτό φυσικά συνδέεται και με την φύση πολλών ζητημάτων σε τοπικό επίπεδο, όπως η πρόσβαση στη στέγαση, το νερό, το ρεύμα και τα μέσα μεταφοράς αλλά και η διαχείριση των απορριμμάτων. Πρόκειται για ζητήματα που απαιτούν στο σύνολό τους άμεση και σύνθετη αντιμετώπιση αντί των αφηρημένων συζητήσεων που τόσο συχνά χαρακτηρίζουν τις προοδευτικές οργανώσεις.
98
Συνεργατική Κοινωνία / Κοινοτισμός και η Θηλυκοποίηση της Πολιτικής
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 03, 2019, 06:34:17 μμ »
Κοινοτισμός και η Θηλυκοποίηση της Πολιτικής

Ο κοινοτισμός προκαλεί όλο και μεγαλύτερο ενδιαφέρον σε όλο τον κόσμο ως στρατηγική αμφισβήτησης της νεοφιλελεύθερης πολιτικής και οικονομικής τάξης απαντώντας στο αίτημα για περισσότερη δημοκρατία. Οι πλατφόρμες των πολιτών που διοικούν κατά κύριο λόγο τις μεγαλύτερες πόλεις της Ισπανίας, αλλά και παραδείγματα όπως η Ciudad Futura στην Αργεντινή, οι “Indie Towns” στο Ηνωμένο Βασίλειο και η δημοκρατική συνομοσπονδία στο Κουρδιστάν, με όλα τα όποια λάθη και τα όρια που έχουν, μας επέτρεψαν να έχουμε μια εικόνα της μετασχηματιστικής δυναμικής που διαθέτει η τοπική δράση. Στην πρόσφατη διεθνή σύνοδο αναφορικά με τις κοινότητες, τη “Fearless Cities”, που έλαβε χώρα στη Βαρκελώνη, εκπροσωπούνταν πάνω από 100 κοινοτικές πλατφόρμες από κάθε ήπειρο και αυτό μαρτυρά την εξάπλωση του παγκόσμιου αυτού κινήματος.

Ο κοινοτισμός, όπως εμείς τον κατανοούμε, καθορίζεται από ένα σύνολο αλληλοσχετιζόμενων χαρακτηριστικών. Πρώτον, από τη δημιουργία μιας ξεχωριστής πολιτικής οργάνωσης η οποία αντικατοπτρίζει την ποικιλομορφία του τοπικού πολιτικού τοπίου και απαντά σε τοπικά ζητήματα και καταστάσεις. Δεύτερον, από ανοιχτές και συμμετοχικές διαδικασίες λήψης αποφάσεων οι οποίες αξιοποιούν την συλλογική νοημοσύνη της κοινότητας. Τρίτον, από μια οργανωτική δομή, η οποία είναι σχετικά οριζόντια (για παράδειγμα βασίζεται στις συνελεύσεις γειτονιάς) και καθοδηγεί το έργο εκλεγμένων αντιπροσώπων. Τέταρτον, από μια δημιουργική ένταση μεταξύ όσων βρίσκονται εντός και εκτός της κοινότητας: ο κοινοτισμός κατανοεί πως η ικανότητα για θεσμική δράση εξαρτάται από τα ισχυρά οργανωμένα κινήματα στους δρόμους, τα οποία πιέζουν τους/τις εκλεγμένους/ες επικεφαλείς. Για αυτούς τους λόγους, το κίνημα του κοινοτισμού επιδοκιμάζει τις πιέσεις που ασκούνται από τα έξω στους θεσμούς και επιδιώκει την διάνοιξη πραγματικά δημοκρατικών μηχανισμών λήψης αποφάσεων εντός τους.

Τέλος, ο κοινοτισμός δεν θέλει οι τοπικοί θεσμοί να αποτελούν απλά το κατώτατο σκαλοπάτι της κυβέρνησης, αλλά επιδιώκει έναν ρόλο που θα πηγαίνει πέρα από αυτό – θέλει να γίνουν μηχανισμοί αυτοδιακυβέρνησης. Εφόσον γίνεται κατανοητός με αυτόν τον τρόπο, ο κοινοτισμός, δεν αφορά απλά τις μεγαλουπόλεις. Το κίνημα αυτό μπορεί να παίξει αλλά και παίζει σημαντικό ρόλο τόσο στις μικρές πόλεις όσο και στις συνοικίες, στις γειτονιές και στις αγροτικές περιοχές.

Θεωρούμε την στρατηγική του κοινοτισμού μια δυναμική στρατηγική για πολλούς λόγους. Γιατί μέσα από μικρές νίκες μπορεί να δείξει ότι υπάρχουν εναλλακτικές στο status quo. Γιατί πολλές από τις αρνητικές συνέπειες του νεοφιλελευθερισμού γίνονται ακόμη πιο αισθητές σε τοπικό επίπεδο, ειδικά στις πόλεις, για παράδειγμα μέσα από την κερδοσκοπία που σχετίζεται με τη στέγαση, την ιδιωτικοποίηση των κοινών και την πολιτική διαφθορά. Αλλά και γιατί οι τοπικοί θεσμοί, όντας η πιο προσιτή κυβερνητική βαθμίδα στο λαό, προσφέρουν τη μέγιστη ευκαιρία για το χτίσιμο μιας συμμετοχικής δημοκρατίας που πάει πέρα από το να ψηφίζει κανείς κάθε τέσσερα χρόνια. Υπάρχει όμως και ένα άλλο, διαφορετικό και συμπληρωματικό επιχείρημα για τον κοινοτισμό: έχει την δυνατότητα να θηλυκοποιήσει την πολιτική με έναν τέτοιο τρόπο που οι πολιτικές δράσεις σε εθνικό ή διεθνές επίπεδο δεν μπορούν να το πράξουν.

99
Συνεργατική Κοινωνία / Απ: Ο Ελευθεριακός Κοινοτισμός (Κομμουναλισμός)
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 03, 2019, 05:40:41 μμ »
3) Η κοινωνικοπολιτική δομή του

Οι καινούργιες δομές θα πρέπει να είναι ο πυλώνας έκφρασης αλλά και  στήριξης του συστήματος αξιών και της αντίστοιχης κοσμοθεωρίας του νέου ρεύματος, που αναφέρθηκαν πιο πάνω. Ο στόχος τους θα πρέπει να είναι ο «νέος» άνθρωπος, ο ενταγμένος αρμονικά στη φύση, που θα αισθάνεται ελεύθερος, αλλά θα έχει αναπτύξει μια δύναμη αυτοελέγχου μέσα του, ώστε να αυτοεξουσιάζει τις παρορμήσεις του χωρίς να χρειάζεται για αυτό ετεροκαθορισμένη εξουσία.

Οι οικονομικές και κοινωνικοπολιτικές δομές λοιπόν που πρόκειται να αναπτυχθούν στα πλαίσια του νέου προτάγματος δεν θα πρέπει να επιβάλουν, αλλά να ενισχύουν τις ψυχοσωματικές δυνάμεις του ανθρώπου για να βάζει σκοπούς και να τους επιτυγχάνει. Να προωθούν την ατομική-κοινωνική αυτοδυναμία, γιατί η εξάρτηση είναι αυτή που πάντα γεννά τον αυταρχισμό και τον ολοκληρωτισμό. Η ελευθερία, όπως και η εξάρτηση δεν είναι εγγεγραμμένες στο ανθρώπινο γενετικό κώδικα, αλλά αποκτούνται με την εκπαίδευση και την κοινωνική συμμετοχή. Αυτή η συμμετοχή στον κοινωνικό πειραματισμό θα οριοθετήσει και τη στάση του καθένα απέναντι στο περιεχόμενο της «προσωπικής ελευθερίας».

Η πολιτική πλέον δεν θα ταυτίζεται με την άσκηση εξουσίας από τις προνομιούχες ομάδες, αλλά με την οργάνωση της συμμετοχής ολόκληρου του πληθυσμού στο κοινωνικό γίγνεσθαι, με βάση την αλληλεγγύη και την αυτοδιαχείριση σε όλα τα επίπεδα της καθημερινής κοινωνικής ζωής. Ώστε όλοι οι πολίτες να ικανοποιούν τις ανάγκες τους στα πλαίσια των δυνατοτήτων που παρέχονται από τη πολιτεία του κοινοτισμού. Αυτό θα είναι δυνατό με την θεσμική οργάνωση του συμμετοχικού δημοκρατικού προγραμματισμού[6] στη παραγωγή και στη διανομή και θα μπορεί να ξεκινά από τη δημόσια συζήτηση του προϋπολογισμού κάθε χρονιάς, δηλαδή του συμμετοχικού δημοκρατικού προϋπολογισμού.

http://www.enallaktikos.gr/ar194el_o-eleytheriakos-koinotismos-kommoynalismos.html
100
Συνεργατική Κοινωνία / Απ: Ο Ελευθεριακός Κοινοτισμός (Κομμουναλισμός)
« Τελευταίο μήνυμα από Ορφέας στις Ιουλίου 03, 2019, 05:39:07 μμ »
2) Η κοσμοθεωρία του

Στον 20ο αιώνα οι νέες θεωρίες της Σχετικότητας, της κβαντικής φυσικής και των στοιχειωδών σωματιδίων, των χορδών, του χάους, καθώς και των μη ευκλείδειων γεωμετριών, όπως επίσης των οικοσυστημάτων και της γαίας ή των υπεραισθητών φαινομένων(που μπορούν να γίνονται κατανοητά μέσω του εγκεφάλου και όχι των ατελών αισθήσεων) κ.λ.π, μας οδηγούν πλέον να αντιλαμβανόμαστε το σύμπαν που μας περιβάλει, όχι σαν μια τεράστια μηχανή, αλλά σαν ένα τεράστιο νου.. Τις νέες αυτές αλήθειες θα πρέπει να τις αποδεχτεί σαν πραγματικότητα και ο «κοινός νους» και να μη τις θεωρεί σαν μεταφυσικές ή θεολογικές αλήθειες. Η νέα αυτή γνώση, για να έχει και θετικές κοινωνικές συνέπειες, δε θα πρέπει να περιορισθεί στα πλαίσια ενός ιερατείου ή σέκτας ή «γκρουπούσκουλου» .

Ο καθένας μας πρέπει να εξασκήσει τη νόησή του, ώστε να εξελιχθεί σε μια έκτη υπεραίσθηση και να «βλέπει» πέρα από τον κόσμο των αισθήσεων(ο οποίος είναι ένα μικρό υποσύνολο του συμπαντικού κόσμου) και να πηγαίνει πιο πέρα από τη φαινομενικότητα των πραγμάτων, στο βάθος τους («τα φαινόμενα εξαπατούν»). Για να μπορεί να το κάνει χρειάζεται χρόνο. Και ο χρόνος είναι πολύ σημαντική διάσταση στις καινούργιες αυτές αντιλήψεις και πρέπει να κυριαρχήσει στον τοπικοποιημένο χώρο σε βάρος της ταχύτητας.

Μάλιστα όπως θεωρητικά έχει αποδειχθεί ότι ο χρόνος μπορεί να διαστέλλεται, έτσι και πρακτικά θα πρέπει να εφεύρουμε κοινωνικές πρακτικές που θα μας τον διαστέλλουν σαν βίωμα(γιατί μόνο έτσι μπορούμε να αντιληφθούμε την επιμήκυνσή του). Ένα άλλο κοινωνικό πρακτικό αποτέλεσμα της κβαντικής διακύμανσης που διέπει το σύμπαν μας είναι ότι η αντίληψη που πρέπει πλέον να μας διέπει δεν θα είναι η στατικότητα, αλλά η διακύμανση και ότι από το «πουθενά» μπορούν να εμφανίζονται και να δημιουργούνται γεγονότα και πραγματικότητες που ανατρέπουν το «status» και το χάος και δίνουν νόημα στο παρόν ατενίζοντας προς το μέλλον.

Επίσης η αρχή της «αβεβαιότητας» μας οδηγεί στην επίγνωση ότι δεν μπορεί να είμαστε σίγουροι για την άποψή μας και άρα θα πρέπει να είμαστε συγκρατημένοι (δεν μπορούν για παράδειγμα οι γενετιστές να ισχυρίζονται αλλαζονικά ότι η ζωή είναι μόνο τα γονίδια και ο γενετικός κώδικας, ενώ υπάρχουν πολλές αντιρρήσεις σε αυτό από άλλους επιστήμονες). Εξάλλου σε οποιοδήποτε φαινόμενο σημαντικός παράγοντας στην εξέλιξή του φαίνεται να είναι ο ίδιος ο παρατηρητής του, για όσο διάστημα δεν συγχωνεύεται με το φαινόμενο[4]. Υπάρχουν λοιπόν πολλές υποκειμενικές αλήθειες για όσο μένουμε στο «εγώ»(αυτό οδηγεί στη αμφισβήτηση της «αυθεντίας» και της ιεραρχίας) και αν περνάμε στο «εμείς» μπορούμε να δεχθούμε συλλογικές ολιστικές αλήθειες. 

Η επιστήμη λοιπόν θα πρέπει να είναι ολιστική,  να ερευνά τα πράγματα από όλες τις πλευρές και να προβλέπει(όχι να μαντεύει) και ταυτόχρονα να είναι μέσο ανάπτυξης των φυσικών, νοητικών, ψυχικών και συναισθηματικών δυνατοτήτων του ανθρώπου. Ενώ η τεχνολογία με τη σειρά της να λαμβάνει υπόψη όχι μόνο τις ανέσεις που μπορεί να προσφέρει, αλλά και τις ανεπιθύμητες παρενέργειες που μπορεί να φέρει και επειδή δε μπορούμε να είμαστε πάντα σίγουροι, δεν θα πρέπει να προχωράμε σε εφαρμογές που φέρνουν μαζί τους ρίσκο ή προωθούν ιεραρχικές-εξουσιαστικές σχέσεις(αυτό σημαίνει ήπια, ελεγχόμενη και προσιτή κοινωνικά τεχνολογία).

Η τεχνολογία και η καινοτομία από μόνη της δεν παράγει αξία. Ούτε χρήσης ούτε ανταλλακτική. Χρειάζεται να χρησιμοποιήσει τόσο φυσικούς πόρους(ύλη, ενέργεια), όσο και ανθρώπινη εργασία. Η ανθρώπινη εργασία(μορφή ενέργειας), από μόνη της πάλι δεν μπορεί να παράγει αξία και κέρδος, αν δεν χρησιμοποιήσει τη ζωντανή και την ανόργανη φύση. Έτσι θα πρέπει να αναθεωρήσουμε την εργασιακή θεωρία της αξίας του Μαρξ, που πίστευε ότι η εργασία ήταν ο μοναδικός παράγοντας της αξίας επειδή ήταν ο μοναδικός ζωντανός παράγοντας στην παραγωγή(και άρα μπορεί να προσφέρει περισσότερη ενέργεια από ότι απαιτεί για να αναπαραχθεί η ίδια).

Το κέρδος σήμερα μεγαλώνει για το κεφάλαιο επειδή βασίζεται και στους φυσικούς πόρους και όχι μόνο στο εργατικό δυναμικό( αν και η παγκοσμιοποίηση διπλασίασε το εργατικό δυναμικό που έχει στη διάθεσή του το κεφάλαιο, ιδίως με την είσοδο της Κίνας και Ινδίας στο παγκόσμιο ελεύθερο εμπόριο). Θα πρέπει λοιπόν να θεωρήσουμε, πέρα από την εργασία, και τη φύση σαν στοιχείο του «μεταβλητού» και μόνο την τεχνολογία σαν το «σταθερό» παράγοντα στην παραγωγή(με την έννοια ότι αυτή είναι η αποκρυστάλλωση της νεκρής εργασίας και της νεκρής φύσης).

Όπως το κέρδος βγαίνει για το κεφάλαιο επειδή το κόστος της αναπαραγωγής του εργατικού δυναμικού είναι μικρότερο από την αξία που προσθέτει η εργασία στην παραγωγή, έτσι βγαίνει και από το γεγονός ότι η αναπαραγωγή των άλλων φυσικών  πόρων κοστίζει λιγότερο από αυτά που προσθέτουν τα ίδια στα αγαθά. Σήμερα το κεφάλαιο δεν πληρώνει σχεδόν ποτέ το κόστος αναπαραγωγής της φύσης. Το θεωρεί «εξωτερικό» για το ίδιο κόστος και αν θέλει ας το πληρώσει η κοινωνία. Αντίθετα υποστηρίζει ότι το κέρδος βγαίνει από τις επιχειρησιακές ιδέες, την καινοτομία και τη τεχνολογία[5].

Θα πρέπει λοιπόν να θεσπίσουμε ένα νέο «προστατευτισμό», που θα αφορά και στους φυσικούς πόρους και όχι μόνο την εργασία. Το «εξωτερικό» κόστος της χρήσης των πλουτοπαραγωγικών φυσικών πόρων(θα έπρεπε να είναι το κόστος αναπαραγωγής τους ώστε να είναι πάλι έτοιμα προς χρήση), καθώς και της επακόλουθης περιβαλλοντικής υποβάθμισης και ρύπανσης(π.χ. το κόστος του καθαρού αέρα θα μπορούσε να είναι το κόστος αναπαραγωγής του καθαρού αέρα από τον μολυσμένο), πρέπει να «εσωτερικευθεί» στις οικονομικές δραστηριότητες με όρους που μένει να εφευρεθούν( τότε θα δούμε ποιες και ποιας μορφής επιχειρήσεις μπορούν να σταθούν).

Η οικονομία λοιπόν αντί να στηρίζεται στην επέκταση- εξειδίκευση-συγκέντρωση και εκμετάλλευση της εργασίας και του περιβάλλοντος(μέσω των οποίων αναγκαστικά αποσπά από τη φύση και τον εργαζόμενο περισσότερα από όσα τους επιστρέφει, ενώ ταυτόχρονα ακολουθεί ένα αέναο κύκλο αντικατάστασης αγαθών με στόχο τη συσσώρευση του κέρδους), πρέπει να δημιουργεί πάγιες αξίες χρήσης και να ακολουθεί τους ρυθμούς της φύσης και του ανθρώπου. Να μη χρησιμοποιεί ιδιαίτερα το περιβάλλον(που από μόνο του δεν μπορεί να αντισταθεί, αν και κάποτε θα «εκδικηθεί») σαν ανεξάντλητη πηγή πρώτων υλών και σαν ένα απέραντο σκουπιδότοπο.

Μόνο έτσι ο ρυθμός της ζωής του ανθρώπου θα εντάσσεται στους ρυθμούς της φύσης(«βασίλειο των αναγκών») και θα επιτρέπει τη πνευματικότητα, δηλ. τη σκέψη, τον διαλογισμό και το όνειρο μέσω των οποίων θα επιτυγχάνεται η δραπέτευσή του στο «βασίλειο της ελευθερίας». Αν και πολλές από αυτές τις ιδέες δεν είναι άμεσα εφαρμόσιμες, μπορούν να προσανατολίσουν την σκέψη, τη συλλογική δράση και την κοινωνική πρακτική.

Σελίδες: 1 ... 8 9 [10]